Metaalboren en ruimers voor professionele metaalbewerking

Metaalboren en ruimers zijn verspanende gereedschappen voor het maken en nauwkeurig bewerken van gaten in metalen werkstukken.

Een metaalboor wordt gebruikt om materiaal te verwijderen en een nieuw gat te maken of een bestaand gat te vergroten. Voor veel algemene metaalbewerkingen worden hiervoor spiraalboren gebruikt.

Een ruimer wordt voornamelijk gebruikt als nabewerkingsgereedschap. Eerst wordt een gat iets kleiner voorgeboord, waarna de ruimer een beperkte hoeveelheid materiaal verwijdert om het gat nauwkeuriger op de gewenste diameter en oppervlaktekwaliteit te brengen.

Hierdoor vullen metaalboren en ruimers elkaar aan bij nauwkeurige metaalbewerking.

Verschillende soorten metaalboren

HSS metaalboren

HSS-boren (High Speed Steel) behoren tot de meest gebruikte metaalboren en zijn geschikt voor uiteenlopende algemene boorwerkzaamheden in metaal.

HSS-Co metaalboren

HSS-Co boren bevatten kobalt en zijn ontwikkeld voor veeleisendere toepassingen en materialen waarbij een hogere warmtebestendigheid van het snijgereedschap gewenst is.

Hardmetalen boren

Volhardmetalen boren bieden een hoge hardheid en slijtvastheid en worden veel toegepast binnen professionele en seriematige verspaning. Ze vragen wel om geschikte machines en stabiele bewerkingsomstandigheden.

Korte metaalboren

Korte uitvoeringen bieden door hun beperkte lengte een hoge stijfheid en zijn geschikt wanneer geen grote boordiepte nodig is.

Lange metaalboren

Lange metaalboren worden gebruikt wanneer dieper gelegen gaten moeten worden bereikt of een grotere boordiepte noodzakelijk is.

Metaalboren met coating

Afhankelijk van de uitvoering kunnen metaalboren worden voorzien van een coating die gericht is op bijvoorbeeld slijtvastheid, warmtebestendigheid of verbeterde verspaning.

Verschillende soorten ruimers

Machineruimers

Machineruimers zijn bedoeld voor gebruik in daarvoor geschikte machines en worden toegepast voor het nauwkeurig nabewerken van voorgeboorde gaten.

Handruimers

Handruimers zijn ontworpen voor handmatige nabewerking en hebben een geometrie die is afgestemd op gecontroleerd ruimen met de hand.

Verstelbare ruimers

Bij bepaalde toepassingen kunnen verstelbare ruimers worden gebruikt waarbij de effectieve diameter binnen een bepaald bereik kan worden aangepast.

Cilindrische ruimers

Cilindrische ruimers worden gebruikt voor het nauwkeurig op maat brengen van cilindrische gaten.

Conische ruimers

Conische ruimers zijn bedoeld voor het vervaardigen of nabewerken van conische gaten en worden onder andere gebruikt voor verbindingen met bepaalde conische pennen.

Waarvoor worden metaalboren en ruimers gebruikt?

Metaalbewerking

Voor het boren en nauwkeurig nabewerken van gaten in metalen werkstukken.

Machinebouw

Voor gaten waarin bijvoorbeeld bouten, pennen, assen, bussen of andere machineonderdelen worden gemonteerd.

Constructiewerk

Voor boorwerkzaamheden in metalen platen, profielen en andere constructiedelen.

Productie

Voor handmatige en machinale bewerkingen binnen enkelstuks- en serieproductie.

Reparatie en onderhoud

Voor het maken of nabewerken van gaten tijdens reparaties, modificaties en onderhoud aan machines en installaties.

Het verschil tussen een metaalboor en een ruimer

Een metaalboor en een ruimer hebben verschillende functies.

Met een boor kan vanuit massief materiaal een nieuw gat worden gemaakt. De boor verwijdert hierbij relatief veel materiaal.

Een ruimer wordt normaal gesproken gebruikt nadat het gat al is voorgeboord. De ruimer verwijdert slechts een beperkte hoeveelheid materiaal en brengt het gat nauwkeuriger op de gewenste maat.

Wanneer bijvoorbeeld een nauwkeurige passing voor een cilindrische pen nodig is, kan het gat eerst iets onder de eindmaat worden geboord en daarna op de uiteindelijke maat worden geruimd.

Waarom een gat ruimen?

Een standaard geboorde opening is niet voor iedere technische toepassing nauwkeurig genoeg.

Wanneer een nauwkeurige diameter, passing of betere oppervlaktekwaliteit nodig is, kan ruimen een geschikte nabewerking zijn.

Dit is bijvoorbeeld belangrijk bij gaten voor:

• Cilindrische pennen
• Pasbussen
• Assen
• Lager- en geleidingscomponenten
• Nauwkeurige machineonderdelen

De uiteindelijke maatnauwkeurigheid is afhankelijk van onder andere het gereedschap, de machine, het materiaal en de gebruikte bewerkingsparameters.

Waar moet je op letten bij het kiezen van een metaalboor?

1. Kies de juiste diameter

De boordiameter moet passen bij de gewenste gatmaat en eventuele verdere nabewerking.

2. Controleer het te bewerken materiaal

Een boor voor algemeen constructiestaal hoeft niet automatisch de beste keuze te zijn voor bijvoorbeeld RVS, aluminium of andere legeringen.

3. Kies het juiste snijmateriaal

HSS, HSS-Co en hardmetaal hebben verschillende eigenschappen op het gebied van hardheid, slijtvastheid, warmtebestendigheid en toepassingsgebied.

4. Controleer de boordiepte

Stem de lengte van de boor af op de benodigde boordiepte. Gebruik bij voorkeur geen onnodig lange boor wanneer een korte uitvoering voldoende is.

5. Kies de juiste schacht

Controleer of de schacht geschikt is voor de boorhouder, machine of gereedschapshouder waarmee wordt gewerkt.

6. Gebruik geschikte snijparameters

Toerental en voeding moeten worden afgestemd op onder andere boordiameter, snijmateriaal, werkstukmateriaal en machine.

Waar moet je op letten bij het kiezen van een ruimer?

1. Bepaal de gewenste einddiameter

De ruimer wordt geselecteerd op basis van de uiteindelijke gatmaat en vereiste passing.

2. Bepaal de juiste voorboormaat

Het gat moet vóór het ruimen op de juiste ondermaat worden gebracht. Er moet voldoende materiaal overblijven voor de ruimer, maar niet onnodig veel.

3. Kies hand- of machineruimen

Gebruik een ruimer die specifiek geschikt is voor de gekozen bewerkingsmethode.

4. Controleer het werkstukmateriaal

Stem het snijmateriaal en de geometrie van de ruimer af op het materiaal dat wordt bewerkt.

5. Controleer de vereiste tolerantie

Bij nauwkeurige passingen moet worden bepaald welke eindmaat en tolerantie noodzakelijk zijn.

Metaal boren met de juiste snelheid

De juiste snijsnelheid is belangrijk voor zowel de kwaliteit van het gat als de levensduur van de boor.

Het benodigde toerental is afhankelijk van de diameter van de boor en de aanbevolen snijsnelheid voor de combinatie van gereedschap en werkstukmateriaal.

In algemene zin geldt dat een grotere boordiameter bij dezelfde snijsnelheid een lager toerental vereist.

Een te hoog toerental kan extra warmte en gereedschapsslijtage veroorzaken. Een onjuiste voeding kan eveneens leiden tot slechte spaanafvoer, slijtage of beschadiging van de boor.

Gebruik daarom bij professioneel verspanen de aanbevolen snijgegevens voor het specifieke gereedschap.

Metaalboren voor RVS

RVS kan door zijn materiaaleigenschappen uitdagender zijn om te boren dan veel algemene staalsoorten.

Een scherpe boor, geschikte snijgeometrie en correcte snijparameters zijn hierbij belangrijk.

Afhankelijk van de toepassing worden bijvoorbeeld HSS-Co of daarvoor geschikte hardmetalen boren gebruikt.

Ook voldoende en constante voeding is belangrijk. Wanneer een boor langdurig over het oppervlak wrijft zonder effectief te snijden, kan extra warmte ontstaan en kan het materiaal lokaal verharden.

Metaalboren voor aluminium

Bij het boren van aluminium spelen vooral een goede spaanafvoer en geschikte snijgeometrie een belangrijke rol.

Aluminium kan lange spanen vormen en afhankelijk van de legering aan het snijgereedschap hechten.

Gebruik daarom een boor die geschikt is voor het betreffende aluminium en stem toerental, voeding en eventuele smering hierop af.

Een gat nauwkeurig ruimen

Voor een goed ruimresultaat begint de bewerking met een correct voorgeboord gat.

Het gat wordt iets kleiner gemaakt dan de gewenste einddiameter. Vervolgens wordt de ruimer recht en stabiel door het gat gevoerd.

Tijdens machinaal ruimen worden toerental, voeding en eventueel snijmiddel afgestemd op het materiaal en de gebruikte ruimer.

Voorkom onnodige zijdelingse belasting van de ruimer, omdat dit de maatnauwkeurigheid en oppervlaktekwaliteit kan beïnvloeden.

Metaalboren en ruimers onderhouden

Controleer snijgereedschap regelmatig op slijtage en beschadigingen.

Een botte of beschadigde snijkant kan leiden tot hogere snijkrachten, extra warmte en een slechtere oppervlaktekwaliteit.

Bewaar metaalboren en ruimers bij voorkeur zo dat de snijkanten niet tegen andere gereedschappen kunnen beschadigen.

Vooral bij nauwkeurige ruimers is zorgvuldig behandelen belangrijk om de maatvoering en snijkanten te beschermen.

Metaalboren en ruimers kopen bij ROKAFAST

ROKAFAST richt zich op professionele klanten die gereedschappen, bevestigingsmaterialen en technische producten nodig hebben voor onder andere metaalbewerking, industrie, machinebouw, constructie, productie, montage en onderhoud.

Binnen het assortiment vind je metaalboren en ruimers in verschillende diameters, lengtes, materialen en uitvoeringen.

Of je nu een HSS metaalboor, kobaltboor, hardmetalen boor, handruimer of machineruimer zoekt, bij ROKAFAST kun je het assortiment gericht doorzoeken op diameter, materiaal en uitvoering.

Gerelateerde producten

Metaalboren

Voor het maken en vergroten van gaten in staal, RVS, aluminium en andere daarvoor geschikte metalen.

Ruimers

Voor het nauwkeurig op maat brengen en nabewerken van voorgeboorde gaten.

Tappen

Voor het aanbrengen van binnenschroefdraad in daarvoor geschikte voorgeboorde gaten.

Verzinkboren

Voor het verzinken en nabewerken van gaten en het creëren van ruimte voor verzonken schroefkoppen.

Snijgereedschap

Voor uiteenlopende professionele verspanende bewerkingen in metaal.

Veelgestelde vragen over metaalboren en ruimers

Wat is het verschil tussen een metaalboor en een ruimer?

Een metaalboor wordt voornamelijk gebruikt om een gat te maken. Een ruimer wordt gebruikt om een bestaand, voorbewerkt gat nauwkeuriger op de gewenste diameter en oppervlaktekwaliteit te brengen.

Welke metaalboor gebruik ik voor RVS?

Voor RVS worden onder andere geschikte HSS-Co en hardmetalen boren gebruikt. De beste keuze hangt af van de RVS-soort, diameter, machine en productieomstandigheden.

Wat is een HSS-Co boor?

Een HSS-Co boor is vervaardigd uit snelstaal met een kobalttoevoeging. Hierdoor heeft het gereedschap eigenschappen die geschikt zijn voor zwaardere verspaning en hogere temperaturen dan veel standaard HSS-uitvoeringen.

Moet ik voorboren voordat ik een ruimer gebruik?

Ja, bij normaal ruimen wordt het gat eerst op een geschikte ondermaat voorbewerkt. De ruimer verwijdert daarna een beperkte hoeveelheid materiaal om de gewenste eindmaat te bereiken.

Hoeveel kleiner moet ik voorboren voor een ruimer?

Dat hangt af van onder andere de einddiameter, het materiaal en het type ruimer. Gebruik hiervoor de aanbevolen voorbewerkingsmaat van de gereedschapsfabrikant.

Kan ik een ruimer gebruiken om een nieuw gat te maken?

Een standaard ruimer is daar niet voor bedoeld. De ruimer is voornamelijk een nabewerkingsgereedschap voor een reeds bestaand gat.

Wat is het verschil tussen HSS en HSS-Co?

Beide zijn snelstaalsoorten voor snijgereedschap. HSS-Co bevat daarnaast kobalt en biedt daardoor andere eigenschappen op het gebied van onder andere warmtebestendigheid en toepassing bij moeilijker verspaanbare materialen.