Kroonmoeren

Kroonmoeren voor mechanisch geborgde verbindingen

Kroonmoeren zijn zeskantmoeren met sleuven in het bovenste gedeelte van de moer. Door deze sleuven kan een splitpen worden geplaatst door een daarvoor aangebracht gat in de bout, pen of as.

Hierdoor ontstaat een mechanische borging die voorkomt dat de moer zelfstandig verder kan losdraaien.

Kroonmoeren worden veel toegepast binnen machinebouw, automotive, landbouwmachines, aandrijftechniek en andere technische constructies waarbij een positieve mechanische borging gewenst is.

DIN 935-1 kroonmoeren

Een belangrijke norm binnen deze productgroep is DIN 935-1.

DIN 935-1 beschrijft zeskant-kroonmoeren met metrische grove en fijne draad.

De norm omvat nominale draadmetingen van M4 tot en met M100 en maakt onderscheid tussen productklasse A voor kleinere maten en productklasse B voor grotere diameters.

DIN 935-1 wordt veel gebruikt als technische productspecificatie voor kroonmoeren in machine- en constructietoepassingen.

Hoe werkt een kroonmoer?

Een kroonmoer wordt op een bout, draadpen of as met passende buitendraad gemonteerd.

Na het aandraaien wordt één van de sleuven in de kroon uitgelijnd met een dwarsgat in de bout of as.

Vervolgens wordt een passende splitpen door het gat gestoken.

De uiteinden van de splitpen worden omgebogen, waardoor de moer mechanisch wordt geblokkeerd tegen verder terugdraaien.

Dit type borging wordt ook wel een positieve borging genoemd, omdat een fysiek onderdeel voorkomt dat de moer verder kan verdraaien.

Kroonmoeren met splitpen

De splitpen is een essentieel onderdeel van veel kroonmoerverbindingen.

Voor metrische toepassingen worden onder andere splitpennen volgens DIN 94 / ISO 1234 gebruikt.

De diameter van de splitpen moet aansluiten op:

• het gat in de bout of as;
• de sleufbreedte van de kroonmoer;
• de technische specificaties van de verbinding.

Gebruik altijd de voorgeschreven maat splitpen.

Waarom kroonmoeren gebruiken?

Kroonmoeren bieden vooral voordeel wanneer een verbinding mechanisch tegen losdraaien moet worden geborgd.

Ze zijn interessant bij toepassingen met:

• trillingen;
• beweging;
• roterende onderdelen;
• wisselende belastingen;
• veiligheidskritische posities;
• verbindingen waarbij visueel controleerbare borging gewenst is.

Omdat de borging door een afzonderlijke splitpen wordt gerealiseerd, is duidelijk zichtbaar of de verbinding geborgd is.

Grove en fijne draad

DIN 935-1 omvat zowel metrische grove als fijne draad.

Grove metrische draad

Grove draad is de meest gangbare metrische draaduitvoering en wordt veel toegepast voor algemene machine- en constructieverbindingen.

Fijne metrische draad

Fijne draad heeft bij dezelfde nominale diameter een kleinere draadspoed.

Een fijne-draad kroonmoer wordt toegepast wanneer de bijbehorende bout of as eveneens met fijne draad is uitgevoerd.

Controleer daarom altijd:

• nominale diameter;
• draadspoed;
• draadtype.

Een M16-kroonmoer met grove draad past niet correct op een M16-as met fijne draad.

Kroonmoeren kiezen

Diameter

Kroonmoeren zijn verkrijgbaar in een groot aantal metrische maten.

Veelvoorkomende uitvoeringen zijn bijvoorbeeld:

• M6;
• M8;
• M10;
• M12;
• M16;
• M20;
• M24.

DIN 935-1 zelf bestrijkt een veel groter bereik tot M100.

De juiste maat moet exact overeenkomen met de buitendraad van de bout, pen of as.

Draadspoed

Controleer altijd of grove of fijne draad nodig is.

Vooral binnen assen, wielophanging, machinebouw en bestaande constructies worden regelmatig fijne-draaduitvoeringen toegepast.

Sterkteklasse

Stalen kroonmoeren zijn afhankelijk van de uitvoering verkrijgbaar in verschillende mechanische klassen.

Veelvoorkomende commerciële uitvoeringen zijn bijvoorbeeld klasse 6, 8 of 10, afhankelijk van maat en productspecificatie.

De moerklasse moet passen bij de bout of as en de mechanische belasting van de verbinding.

Staal en RVS

Kroonmoeren zijn verkrijgbaar in verschillende materialen, waaronder:

• staal;
• RVS A2;
• RVS A4.

Stalen kroonmoeren worden veel gebruikt binnen algemene machine- en constructietoepassingen.

RVS-uitvoeringen kunnen interessant zijn wanneer corrosiebestendigheid belangrijk is.

Oppervlaktebehandelingen

Stalen kroonmoeren zijn afhankelijk van de uitvoering verkrijgbaar met verschillende oppervlaktebehandelingen, zoals:

• blank;
• elektrolytisch verzinkt;
• andere technische coatings.

De materiaal- en oppervlaktekeuze moet worden afgestemd op de gebruiksomgeving en technische eisen.

Kroonmoer versus borgmoer

Een kroonmoer en een zelfborgende moer hebben hetzelfde algemene doel — voorkomen dat een verbinding ongewenst losdraait — maar gebruiken een ander borgprincipe.

Kroonmoer

Bij een kroonmoer zorgt een splitpen voor de mechanische blokkering.

Zelfborgende moer

Een zelfborgende moer creëert extra weerstand door bijvoorbeeld:

• een kunststof inzetstuk;
• vervormde metalen schroefdraad;
• een ander geïntegreerd borgmechanisme.

Een kroonmoer biedt hierdoor een duidelijk zichtbare mechanische borging.

Welke methode geschikt is, hangt af van het ontwerp en de technische eisen van de verbinding.

Kroonmoer versus gewone zeskantmoer

Een gewone zeskantmoer heeft geen sleuven voor een splitpen.

Een kroonmoer heeft aan de bovenzijde uitsparingen waardoor een splitpen kan worden geplaatst.

Hierdoor kan de kroonmoer mechanisch worden geborgd op een bout of as met dwarsgat.

Een standaard zeskantmoer kan deze functie zonder aanvullende borgvoorziening niet bieden.

Toepassingen van kroonmoeren

Kroonmoeren worden onder andere toegepast binnen:

• machinebouw;
• automotive;
• wielnaven en assen;
• landbouwmachines;
• aandrijftechniek;
• mechanische koppelingen;
• industriële installaties;
• scharnier- en draaipunten;
• onderhoud en reparatie.

Ze zijn vooral geschikt voor plaatsen waar losdraaien mechanisch moet worden voorkomen.

Kroonmoeren op assen

Een bekende toepassing van kroonmoeren is montage op een as of pen.

Nadat bijvoorbeeld een lager, naaf of ander onderdeel op de juiste positie is gebracht, wordt de kroonmoer aangedraaid.

De sleuf van de moer wordt vervolgens uitgelijnd met het gat in de as en met een splitpen geborgd.

Hierdoor kan de moer niet verder terugdraaien zolang de splitpen correct geplaatst is.

Waar moet je op letten bij het kiezen van kroonmoeren?

1. Kies de juiste diameter

De binnendraad moet exact overeenkomen met de buitendraad van de bout of as.

2. Controleer de draadspoed

Maak onderscheid tussen metrische grove en fijne draad.

3. Controleer de norm

Voor standaard metrische kroonmoeren is DIN 935-1 een belangrijke norm.

4. Kies een passende splitpen

De splitpen moet geschikt zijn voor zowel het dwarsgat als de sleuven van de moer.

5. Controleer de mechanische klasse

Stem de eigenschappen van de moer af op de bout of as en de belasting van de verbinding.

6. Kies materiaal en oppervlaktebehandeling

Houd rekening met mechanische belasting, corrosie en de gebruiksomgeving.

7. Controleer de uitlijning

Na het bereiken van de voorgeschreven montagepositie moet een sleuf correct met het dwarsgat kunnen worden uitgelijnd.

Kroonmoeren monteren

Draai de kroonmoer eerst op de schroefdraad en breng de verbinding op de voorgeschreven positie of voorspanning.

Lijn vervolgens een sleuf in de kroon uit met het dwarsgat in de bout of as.

Plaats een passende splitpen volledig door de verbinding en buig de uiteinden volgens de voorgeschreven montagemethode om.

Bij technisch of veiligheidskritisch belaste verbindingen mag de moer niet willekeurig te ver worden aangedraaid of losgedraaid alleen om de sleuf uit te lijnen. Volg hiervoor de montagevoorschriften van de constructie of fabrikant.

Kroonmoeren bestellen bij ROKAFAST

Bij ROKAFAST vind je kroonmoeren voor professioneel gebruik binnen machinebouw, automotive, industrie, landbouwtechniek en onderhoud.

Bekijk het assortiment in verschillende metrische maten, draadspoeden, materialen, mechanische klassen en oppervlaktebehandelingen en selecteer de kroonmoer die aansluit op jouw bout-, pen- of asverbinding.

Gerelateerde bevestigingsmaterialen

Kroonmoeren worden veel gecombineerd met splitpennen en daarvoor geschikte bouten, pennen en assen.

Daarnaast vind je binnen het ROKAFAST-assortiment onder andere zeskantmoeren, borgmoeren, borgpennen en borgclips en andere mechanische borgmiddelen.

Voor montage zijn onder andere steeksleutels, ringsleutels, dopsleutels en momentsleutels relevant.

Veelgestelde vragen over kroonmoeren

Wat is een kroonmoer?

Een kroonmoer is een zeskantmoer met sleuven in het bovenste gedeelte. Door deze sleuven kan een splitpen worden geplaatst om de moer mechanisch tegen losdraaien te borgen.

Wat is DIN 935-1?

DIN 935-1 is de actuele Duitse norm voor zeskant-kroonmoeren met metrische grove en fijne draad. De norm omvat maten van M4 tot en met M100.

Waarom zitten er sleuven in een kroonmoer?

De sleuven maken het mogelijk om een splitpen door een gat in de bout of as te steken. Hierdoor wordt de moer mechanisch geblokkeerd.

Welke splitpen hoort bij een kroonmoer?

Dit hangt af van de maat van de kroonmoer en het gat in de bout of as. Splitpennen volgens DIN 94 / ISO 1234 worden veel gebruikt voor dit soort verbindingen.

Kan een kroonmoer zonder splitpen worden gebruikt?

De typische borgfunctie van een kroonmoer ontstaat juist door de combinatie met een passende splitpen of ander daarvoor ontworpen borgmiddel. Zonder deze borging functioneert de moer niet als positief geborgde kroonmoerverbinding.

Wat is het verschil tussen een kroonmoer en een borgmoer?

Een kroonmoer wordt mechanisch geborgd met bijvoorbeeld een splitpen. Een zelfborgende moer gebruikt een geïntegreerd borgmechanisme zoals een kunststof ring of vervormd metaal.

Zijn kroonmoeren verkrijgbaar met fijne draad?

Ja. DIN 935-1 omvat zowel metrische grove als metrische fijne draad.

Waarvoor worden kroonmoeren gebruikt?

Kroonmoeren worden veel gebruikt op assen, wielnaven, scharnierpunten en andere machineonderdelen waarbij een betrouwbare mechanische borging tegen losdraaien nodig is.